Vücut, eksiklerini bağırarak değil, fısıldayarak anlatır. B12 eksikliği de onlardan biri. Önce biraz yorgunluk… Sonra unutkanlık… Derken bir gün, aslında uzun süredir ilerleyen bir eksiklikle karşı karşıya olduğunuzu öğrenebilirsiniz.
Hepimiz zaman zaman yorgunuz. Bazen unutuyoruz, bazen dikkatimizi toparlayamıyoruz. Elimiz ayağımız karıncalanıyor, “Bugün de çok yoruldum” deyip geçiyoruz. Ama ya bütün bunlar yoğun bir haftanın değil de, vücudun yardım çağrısının parçasıysa? Uzmanlara göre B12 vitamini eksikliği tam da bu yüzden gözden kaçabiliyor. Çünkü ilk belirtileri çoğu kişinin günlük hayatın olağan yorgunlukları sandığı şikâyetlerle başlıyor. Oysa B12, yalnızca enerji metabolizmasında değil; sinir sistemi, DNA üretimi ve sağlıklı kan hücrelerinin oluşumunda da kritik rol oynuyor.
Sorun ise eksikliğin çoğu zaman sessiz ilerlemesi. Tedavi edilmeyen B12 eksikliği, zaman içinde sinir hücrelerinde kalıcı hasarlara yol açabiliyor. Unutkanlık, beyin sisi, el ve ayaklarda uyuşma ya da karıncalanma, denge sorunları ve ruh halinde değişiklikler bu sürecin işaretleri arasında yer alabiliyor.
Sadece Veganların Sorunu Değil
B12 eksikliği denildiğinde akla ilk olarak vegan beslenme geliyor. Ancak uzmanlar risk grubunun bundan çok daha geniş olduğuna dikkat çekiyor. İleri yaştaki bireyler, mide asidi üretimi azalan kişiler ve uzun süre metformin ya da mide asidini azaltan ilaçlar kullananlarda da B12 eksikliği görülebiliyor.
Üstelik sorun her zaman yeterince B12 tüketmemek değil. Bazı kişiler yeterli miktarda B12 alsa bile, vücut bu vitamini etkin biçimde ememediği için eksiklik gelişebiliyor. B12 eksikliği çoğu durumda kan testleriyle tespit edilebiliyor ve uygun tedaviyle kontrol altına alınabiliyor. Bu nedenle uzmanlar, uzun süren yorgunluk, unutkanlık veya sinir sistemiyle ilişkili belirtilerin yalnızca strese bağlanmaması gerektiğini vurguluyor.
Ya Sonra?
B12 eksikliği tedavi edilmediğinde tablo sadece yorgunlukla sınırlı kalmayabiliyor. Uzun süre devam eden eksiklik, sinir sistemi üzerinde kalıcı hasarlara, kansızlığa, denge bozukluklarına ve bilişsel işlevlerde gerilemeye kadar uzanabilen sonuçlar doğurabiliyor. İşte bu yüzden asıl mesele B12 almak değil; eksikliği zamanında fark edebilmek.
