Bir kıyıyı temizlemek birkaç saatlik bir iş olabilir; asıl mesele, o kıyının neden temiz tutulması gerektiğini gündelik hayatın parçası haline getirmek. Nestlé Türkiye’nin 120. yılı kapsamında hayata geçirdiği 120 Bin İyilik Hareketi çerçevesinde ÇEVKO Vakfı iş birliği ve Şile Belediyesi’nin desteğiyle düzenlenen plogging etkinliği, çevre temizliğini gönüllülük ve farkındalıkla bir araya getirdi. 360’tan fazla gönüllünün aileleri ve çocuklarıyla katıldığı etkinlikte Şile kıyı hattından 720 kilo atık toplandı.
Bir sahili temizlemek kolayca fotoğraflanabilir; zor olan, o sahilin neden kirlenmemesi gerektiğini insanlara gerçekten anlatabilmek. Hele işin içine çocuklar giriyorsa, mesele birkaç saat içinde toplanan atıklardan çıkıp alışkanlıklara uzanıyor.Rakamın kendisi önemli, ancak haberin asıl kıymetli tarafı 720 kilonun nasıl toplandığında saklı. Çünkü burada çevre temizliği yalnızca bir kurumun sahaya inip yaptığı bir çalışma olarak kalmıyor. Çocukların, ailelerin, g nüllülerin, bir sivil toplum kuruluşunun ve yerel yönetimin aynı alanda buluşması, çevre meselesini günlük hayatın içine çekiyor.
ÇEVKO Vakfı Genel Sekreteri Mete İmer’in de dikkat çektiği gibi, geri dönüşümün başlangıç noktası atığın kaynağında ayrı toplanması. Bu kulağa basit geliyor ama sürdürülebilirliğin en zor tarafı da biraz burada: Büyük çevre hedefleri, sonunda evde, sokakta, okulda ve iş yerinde verilen küçük kararlara dönüşmek zorunda. Nestlé Türkiye Pazarlama, Kurumsal İletişim ve Sürdürülebilirlik Direktörü Başak Ünal ise çevreyi ve doğal kaynakları korumayı temel sorumluluklardan biri olarak gördüklerini belirtiyor. Şirketin 120 Bin İyilik Hareketi kapsamında çevrenin yanı sıra eğitim, gıdaya erişim ve sağlıklı yaşam gibi farklı alanlarda çalışmalar yürütmesi de bu yaklaşımın daha geniş bir çerçevede ele alındığını gösteriyor.
Burada şirketi alkışlamak ya da yapılan çalışmayı küçümsemek yerine başka bir soruya bakmak gerekiyor: Çevre için yapılan bir etkinlik, etkinlik bittikten sonra ne bırakıyor? Birkaç saatlik temizlikten geriye yalnızca 720 kilo atığın kaydı kalıyorsa etkisi sınırlı. Ama çocukların atığı ayırmayı öğrenmesi, ailelerin bunu evde sürdürmesi ve farklı kurumların benzer iş birliklerini çoğaltması mümkün oluyorsa, o zaman kıyıda toplanandan çok daha fazlası kazanılmış oluyor.
Ya Sonra?
Asıl mesele, kıyının yeniden kirlenip kirlenmeyeceği. Çünkü sürdürülebilirlik biraz da aynı şeyi tekrar tekrar temizlemek zorunda kalmamayı başarmak demek. Bunun yolu ise yalnızca daha fazla temizlik etkinliğinden değil, atığın neden oluştuğunu, nereye gittiğini ve bizim bu döngüde nerede durduğumuzu sorgulamaktan geçiyor. Nestlé Türkiye’nin bu çalışması iyi bir başlangıç. Bundan sonrasını belirleyecek olan ise bu tür çevreci iş birliklerinin tek günlük etkinlikler olmaktan çıkıp kalıcı davranışlara ve ölçülebilir sonuçlara dönüşüp dönüşemeyeceği.
